.:. Zile için | Zileweb.Com ... 2008-2017 .:.

     
Üye Ol veya Giriş Yap

Kullanıcı:
Şifre:
Hatırla: 
Üye Ol:Şifremi Unuttum


 
  • Ana Sayfa
  • Zile Dökümanlar
  • Forumlar
  • Haberler
  • Resimler
  • Videolar
  • Oyunlar
  • Zile Firma Rehberi
  • Zile Linkler
  • Z.Defter
  • Sitede Ara
  • - Bu Sayfa 0,14 Saniyede Yüklendi

     » Ana Bağlantılar
  • Ana Sayfa
  • Top List
  • Forumlar
  • Sitede Ara
  • Dosyalar
  • Dökümanlar
  • Resimler
  • Hakkımızda
  • Haberler
  • Dost Siteler
  • Videolar
  • Üyelerimiz
  • Oyunlar
  • Tavsiye Et
  • Radyo Dinle
  • Facebook
  • İletişim
  • Z.Defteri

  •  » Diger Bağlantılar
  • Zile Videoları
  • Zile Okul Videoları
  • Zile Yerel Seçim Videoları
  • Zile ve Yöresi Oyun Havaları
  • Zile Köy Videoları
  • Zile Kırk Hatim Videoları
  • Müftü Arif Kılıç Sohbetleri
  • Sizden Gelen Videolar
  • Eski Zile Resimleri
  • Yeni Zile Resimleri
  • Eski Zile Ahalisi Resimleri
  • Yeni Zile Ahalisi Resimleri
  • Zile Kış Resimleri
  • Zile Okul Resimleri
  • Zile Kalesi Resimleri
  • Sizden Gelen Resimler
  • Zile Makaleleri
  • Zile Hakkında
  • Zile Dökümanları
  • Zile'nin Ünlüleri
  • Zile Köyleri
  • Zile Nöbetçi Eczaneler
  • Zile Telefon Rehberi
  • Zile Haritası

  •  » Istatistikler
    IP Adresiniz : 54.91.16.95
    Son Üyemiz : bargenx
    Toplam Üye : 1133
    Aktif Üyeler :
    Aktif Kişi : 50
    Aktif Üye : 0
    Bugün Tekil : 72
    Bugün Çoğul : 163
    Toplam Tekil : 861226
    Toplam Çoğul : 6053493


     » Güzel Sözler

     » Programlar/Dosyalar
      En Yeniler
      En Hitler

     » Zileweb.com Sayaç

    Yandex.Metrica




    ZÎLE'DE ELEKTRİĞİN TARÎHÇESÎ | Zile için | Zileweb.Com
     » ZÎLE'DE ELEKTRİĞİN TARÎHÇESÎ
    Yazı Buyutu :  

    ZÎLE'DE ELEKTRİĞİN TARÎHÇESΠ   
              Zile de Elektriğin ilk üretilerek kullanılmaya başlanılması, yaklaşık olarak 1935 İi yıllara, kadar gider. Büyüklerimizden edindiğimiz bilgilere Göre,ilk Santralın kurulduğu yer, Tekke hamamın şimdiki külhan kısmı ve kadınlar bölümünün restore edilmeden önceki yeridir.
              Bu santralı yabancı bir teknisyen olan mösyö Kaspar isminde ustanın kurduğu ve çalıştırdığı söylenir.
     Daha sonra bu santral Boğazkesendeki eski, semercilerin .olduğu yerde ahşap bir binaya nakledilmiştir.
    Bir sürede burada çalışan santral daha sonra Kalenin batı ucunda,İlk okulun bitişiğindeki akasyaların olduğu yere nakledilmiştir. ( hala orada makinaların beton blok kalıntıları durmaktadır.)
              0 zamanki santral Makinisti, Rahmetli Laz Kenan Turanın amcası Dede ismiyle maruf ................usta idi*
    Daha sonra, onun yardımcısı olarak çalışanTeyfik Tipi usta. bu görevi sürdürdü.Rahmetli Mehmet Canıtezinde bu ustaların yanında çalıştığı söylenir.
              Kaledeki bu Santral Maden kömürü ile çalışan Termik bir Santraldi. Şehre Elektrik dağıtan şebekede direk diye bir şey yoktu. Karşılıklı evlerden evlere gerilen askı tellerine sokak ortasına gelecek şekilde iki izolatör bağlanarak çekilen bir Faz bir Nötr olmak üzere iki adet onluk kesitteki İletkenlerle şehrin belli başlı Mahallelerini dolaşarak
    mahdut sayıda aboneye Elektrik dağıtıyordu.Uzun boylu Sokak aydınlatması diye bir şey yoktu, önemli kavşaklarda iki gergi telinin ortasında armut gibi asılmış çıplak bir ampül  uzaktan uzağa yolun istikametini göstermeye yetiyordu.
             Zilemizde o dönemlerde Elektrik kullanımında yaşadığım bir kaç anımı anlatarak,1950 re kadar süren bu serüveni daha iyi.vurgulamış olurum zannındayım.                             .
              Evimize Elektrik 195 nolu abone kaydıyla" 1942 li yıllarda alınmıştı.Ben o zaman 8 yaşındaydım. Elektrik şehre sadece akşamları saat 24 * e kadar verilirdi. Birde gündüz  saat 12 ile  13  arası Radyo ajans haberlerini dinlemek için.verilirdi.Gece elektrik kesilmeden önce, yani 23.30 da, kısılıp açılarak işaret verilir, misafiri olan veya yatmamış olan aboneler ikaz  edilirdi, herkes gaz lambalarını hazırlar ve gafil avlanmazlardı. Bir de sık- sık vukubulan kesintiler vardı'ki biz buna "Kayış atması" diyorduk*. Santraldeki generatör ,kayış kasnak sistemi ile buharlı makinanın büyük Volanına bağlanmış
    olduğundan  zaman zaman kayar çıkar ve elektrik yavaş yavaş sönerdi. Tekrar kasnağa kayış takıldığında elektrik gelirdi. Bazı akşamlarda Elektrik hiç verilmezdi.
     Anlardıkki ya santralda kömür kalmadı yada bir arızasi var. Belediye kömür temin edemediği zaman gene o eski tarihi gaz lambalarımız yetişirdi imdadımıza.            
                Akşamları Babamın dükkanından eve dönerken yolumuzun üzerinde olan boğazkesen mevkiinden ' geçerken kaledeki santral binasının bacasına bakardık eğer duman tütüyorsa o aksam Elektrik verileceğini anlar ve bayağı sevinirdik.             
                Sene 1943-44, Alman harbinin en şiddetli zamanları, Ekmeği fırından karne ile alırdık. Ülkemiz harbe girmemişti ama çok büyük kriz yaşanıyordu. Kaleye bir alarm sireni konmuştu,biz ona halk arasında"anırt lak" diyorduk. Zaman zaman gecenin karanlığını yırta yırta yankıyan bu sesi duydıığumuzda bütün şehirde karartma uygulanır,Hükümetin emriyle pencereler.siyah perdelerle kapatılırdı. Akşamları radyomuzun başına toplanarak bütün şiddeti ile devam etmekte olan Alman harbini, ajans haberlerinden,bilhassa saat 20 de Nurettin Artam’ın Sunduğu Radyo Gazetesinden heyecanla dinlerdik.
              0 dönemlerde okadarcık ta olsa Elektriği kullanabilmemiz, Radyo denen  o büyük buluşun evlerimize kadar girmiş olmasl çok büyük bir nimetti bizim için.
              1945 ta harp bitti ve Ülkemiz rahat bir nefes aldı 1946 da çok partili sisteme geçildi dolayısıyla demokratik
    süreç başlamıs oldu.I950 de Demokrat parti ikdidara geldi. Zilemize çok büyük hizmetleri olan rahmetle andığımız Ahmet Vanlıoğlu. Belediye Başkanı olunca,bır çok hizmetleri yanında (simdi Belediye aş evi olan yer) devlet Hestanesinin hemen altındaki yere  285 KVA -üçünde Dizel bir Santral inşa ettirerek faaliyete geçirdi.dolayısı ile Kaledeki eski santralda misyonunu tamamlamış oldu.
    Bu arada şehir şebekeside o zamanki imkanlara göre ağaç direk olarak    
    Yenilendi ve kansamlı bir tesise kavuşmuş oldu.    
                Yeni Dizel Santralın Makinisti Mustafa Âyter usta idi, 0 ayrıldıktan sonra yardımcısı Teyfik Tipi usta görevi devralmıştı 0 dönemlerde şebeke Montörlüğüne Tokatlı Sebati Şentarlı bakıyordu. 1959 da bir anlaşmazlık sonucu Sebati Şentarlı istifa ederek ayrılmıştı. işte o sene ben Erzurum Elektrik İsletmesinde Şebeke Şefi olarak görev    
    yapıyordum. Ziledeki bu kadro boşluğunu duyunca Belediye Başkanlığına müracaat ederek münhal olan bu göreve talip oldum. Kendi memleketime hizmet etmek arzularımın yanında Annem ve Babamında etkileri vardı.Naklen tayinimin yapılması hususunda gerekli yazışmalar yapılarak    
    Erzurum Belediye Başkanı Edip Somunoğlunun(Demokrat Parti döneminde Sağlık Bakanlığıda yapmıştı) muvafakati ile Zile Belediyesi elektirik işletmesi şebeke şefliğine 1959 eylülünde tayinim yapıldı.    
                   Göreve başladığım sıralarda şehirde hala gündüzleri Elektrik kesiliyordu On sene öncesine göre tek fark, gece saat 24 den sonra kesilen Elektrik  sabaha kadar uzatılmıştı o kadar. Böyle bir durumda Zilemizdezanaatkarın,
    is adamının üretime yönelik bir iş yapması asla mümkün değildi.Zil emiz  uyuyordu. Zanaatkarımız dededen görme metodlarla surduruyordu islerini.Uzun Çarşıda yüzü askın demirci  esnafı yıllık ücretle kiraladığı çıraklarla hava körüklerini çalıştırıyorlardı. Ne bir kaynak makinası,nebir Matkap nede Elektrikli alet kullanan kimsecikler yoktu. Niçin yoktu? çünki gündüzleri elektrik verilmiyordu. Belediye kendine göre haklı olduğunu savunuyordu.Zira Elektrik  harcayan yok,makinalar boşta çalışıyor,boşa mazot harcanıyor, dolayısile zarara sokuyoruz İşletmeyi diye gündüzleri Elektrik verilmiyordu.Bir kısır döngü içerisindeydi belediye. Bu duruma çok üzülüyordum.Elektriğin devamlı verilmesi hususunda bir türlü ikna edemiyordum    Encümeni ve Belediye yetkililerini. 0 zamanki Belediye Başkanı ihsan Sarısoy idi. iki aylık bir süre için deneme mahiyetinde devamlı Elektrik verilmesini,eğer makinalar gene boşta çalışır ve her hangi bir tüketim olmassa  gene eski uygulamaya döneriz diye ikna edebilmiştim sonunda.
         Encümen karar almış ,elektirik devamlı verilmeye başlamış ve durum ilanen Halka duyurulmuştu. Bu arada ben her saat başı şehrin çektiği puant gücü kaydediyor ve günlük yük grafiğini hazırlıyordum. Daha bir ay geçmeden enerji tüketimi yükselmiş, çalışan 75 KVA lık küçük generatör yetmemiş, 160 KVA lık gurup devreye sokulmaya başlanmıştı. çünkü küçük esnaf ve zenaatkarımız yavaş yavaş makineleşıyordu .
                   İki ay sonrada santralda tuttuğum verilerin sonuçlarını Belediye Baskanına arz ettim. Çok olumlu görülen bu. durumda artık şehre devamlı   elektrik verilmesi karar altına alındı.Dolayısıyla Memleketimizde küçük sanayinin kalkınmaya başlamasıda böylece gerçekleşmiş oldu.Bu olay Zile zanaatkarı ve sanayicisi için bir milat olmuştur diye düşünüyorum kendimce. mutluluğum  sonsuzdu. Fakat problemler bununla bitmiyordu.Şebekemiz çok eskimiş, ağaç direkler çürümüş.direk diplerine takviye ağaçlar  ekleyerek ayakta tutmaya çalışıyorduk şebekeyi.Kuvvetli bir rüzgar estiğinde      
    çürüyen direk tepelerindeki izolatörler çıkıyor,zaman zaman yere düsen hatlar ölüm tehlikesi saçıyordu insanlara.Bu yüzden kötü hava şartlarında elektriği kesmek mecburiyetinde kalıyorduk bazen.Abone branşmanlarının ayakta tutduğu fersudeleşmis şebekemizin bu durumunu gerek tutanaklarla gerekse fotoğraflarla Belediye Başkanlığına iletiyordum.  şebekenin bir an evvel yenilenmesi hususu artık bir zaruret olmuştu. Bakanlık ve îller Bankası nezdinde yapılan temaslar sonunda şebekemizin yenilenmesi plan ve programa alınmıştı.
                 1964 yılında îller Bankası Samsun Bölge  Müdürlüğünce Şebekemiz ihale edilerek yenilenmiş oldu.Demir direk olarak tevsi edilen şebekemizde zayiatlarımız ve arızalarımızda aşkariye inmiş oldu. Zile şebekemizin Enterkonnekteye bağlanışı 1967 yılında gerçekleşmiştir. Turhaldan geçen 154- K Volt luk Enerji hattının Turhal iskelebaşındakitrafo merkezinden  15 kvoltluk bir branşmanla Zilemiz de Enterkonnekteye bağlanmış oldu.Dolayısıile emektar dizel santralımızde görevini tamamlayarak "tarihe göçtü,,    
                  Daha sonraki yıllarda Elektrik işletmeleri Belediyelerden alınarak Türkiye Elektrik dağıtım muesselerine devredildi. Çok sonraki yıllarda Turhal Zile Enerji hattı 34 K Volt olarak yeniden tesis edildi   

    Mehmet SEZEN-2009

     




    Kategori : Zile Dökümanları    Ekleyen : zelanakkas    Okunma Hiti : 2518



     » Bilgi Notları Kategorileri
    Dosya Ekle  
    Diğer Dökümanlar  (4)
    Zile Dökümanları  (69)
    Zile Hakkında  (13)
    Zile Makaleleri  (146)

     » En Çok Okunan Notlar
    ZİLE'DE KARA.. 32811
    MUTFAĞIMIZ.. 19482
    ZİLE MAHALLE .. 18583
    TARİHİ V.. 17395
    ZİLEYE BA.. 16926
    ZİLE'NİN.. 13260
    Nurhan GİRGE.. 12052
    ZİLE'DE A.. 11677
    Zile Beji Oldu Ama.. 10483
    CAHİT KÜ.. 10066

     » En Son Eklenen Notlar
    KAYBETTİĞ.. 4479
    ZELA SAVAŞI&#.. 6256
    ZİLE VE .. 3261
    ZİLE TARİ.. 6421
    ZELADAN ZİLEY.. 4647
    CAHİT KÜ.. 5344
    BİR ZAMANLAR.. 4912
    HÜSEYİN .. 4953
    ZİLE'DE A.. 11677
    1917 YILINDA Z.. 5313

     » CopyrightFacebook'ta Paylaş / Tavsiye Et / İletişim / Yukarı Git « 
    «•´`•.(`•.¸ ¸.•´).•´`•» Z♥ İ ♥ L ♥ E ♥ M ♥ İ ♥ Z ♥ İ (¯`•._.•._.•´¯) S ♥ E ♥ V ♥ İ ♥ Y ♥ O ♥ R ♥ U ♥ Z «•´`•.(`•.¸ ¸.•´).•´`•»
    Ayyıldız Tasarım By Göksunlu